Arnold Karskens, oorlogsverslaggever

Oud-strijders marcheren minder mee en de nieuwe lichting mijdt de parade op Veteranendag, aanstaande zaterdag. En geef ze eens ongelijk. Lekker loopt het niet op veteranendag. Letterlijk zelfs. De animo voor het defilé, het belangrijkste onderdeel van deze feestdag, slinkt sterk meent Albert Lok vice-voorzitter van het Veteranen Platform waarbij 39 veteranenorganisaties zijn aangesloten. 'We verwachten minder veteranen uit de Tweede Wereldoorlog en uit Nederlands-Indië. Zij hechtten heel erg aan het defilé omdat ze lang geen erkenning ontvingen. Maar nu zijn ze vaak te zwak om mee te lopen.' Vorig jaar bestond de veteranenoptocht voor zo'n driekwart uit oudgedienden. Uitgezonden militairen naar Irak of Afghanistan zijn minder makkelijk te porren, meent hij. 'Het is een feestdag waarom dan toch de hele dag sjouwen, vragen ze zich af?' Ron Lochtenbergh, hoofdredacteur van het blad voor oud-unifillers Dubbel Vier, snapt best dat jonge veteranen afhaken. Het infinitief is goed maar kraakt in de uitwerking. 'Als ik het organisatiecomité bekijk, zie ik geen enkele jonge veteraan. 'Ik heb de organisatie dat ook gemaild maar nooit reactie gekregen.'

Veteranendag op zaterdag 26 juni werd zes jaar geleden ingesteld als erkenning en waardering voor de momenteel zo'n 125.000 oud-strijders en deelnemers van vredesmissies. Ze is geparachuteerd als 'eerbetoon' op of vlak naast de geboortedag van Prins Bernard von Lippe Biesterfeld op 29 juni. Door recente onthullingen van onder andere  historica Annejet van der Zijl slinkt onder veteranen de waardering voor dit icoon. Prins Bernard bleek lid van de Hitlers Nationaalsocialistische partij NSDAP en het weerkorps SS. Als 'oorlogsvlieger' vloog hij slechts eenmaal boven bezet Noord-Frankrijk. Woordvoerder namens het Veteranen Platform Albert Lok en zelf uitgezonden naar Albanië en Kosovo: 'Voor oudere veteranen was Bernard een pleitbezorger en ze steunden hem. De jongere generatie veteranen heeft minder met Bernard.'

Terwijl veteranendag vorig jaar het recordaantal van 70.000 bezoekers trok, verzamelden in Wageningen bij het bevrijdingsdefilé op 5 mei dit jaar moeiteloos 120.000 geïnteresseerden. Oud-Libanonganger Jens van der Vorm zette zich vorig jaar in voor 'Comité Opmars Wageningen' voor jonge veteranen die veel liever in het populaire Wageningen lopen. Volgens hem is er een fundamenteel verschil: 'Den Haag is een defensieshow gevuld met parate onderdelen vóór veteranen. Wageningen is een intiem feest ván veteranen.' Over drie jaar stopt het ministerie van Defensie overigens met geld en materiele steun aan het nationaal bevrijdingsdefilé in Wageningen. Volgens woordvoerder Koos Sol van het Comité Nederlandse Veteranendag is dat niet om de concurrentie te liquideren. 'In Nederland vinden verspreid wel 100 veteranenbijeenkomsten plaats. We zien dat juist als verbetering van het draagvlak.' Dat er minder enthousiasme is voor het defilé in Den Haag ontkent de woordvoerder Sol. 'Zonder extreme inspanning hebben we hetzelfde aantal deelnemers gevonden. Daaronder bevindt zich voor de eerste maal een detachement politieagenten.' 

De Pers besteedde met Jonkies willen feesten aandacht aan de verminderde animo.

In mijn boek AK-47 'Oorlog is goed voor slechte mensen' staat een vileine column over de eerste veteranendag in 2005, eerder gepubliceerd in het veteranenblad Checkpoint ,en dat leverde een storm van kritiek op van leunstoelmilitairen en enthousiaste reacties van de échte mannen en vrouwen. 

De foto nam ik van Nederlandse militairen in Afghanistan in 2006.